Science & Technology (વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી) MCQ Question Banks
Showing 40 curated MCQ test series question papers with authentic offline exam formatting.
ભારતીય અવકાશ કાર્યક્રમ – ઇતિહાસ, ડૉ. વિક્રમ સારાભાઈ અને ISRO ની સંસ્થાકીય રચના
INCOSPAR (૧૯૬૨), ઇસરો સ્થાપના (૧૫ ઓગસ્ટ ૧૯૬૯), ડૉ. વિક્રમ સારાભાઈ (અવકાશ કાર્યક્રમના પિતા), મુખ્ય કેન્દ્રો: VSSC (તિરુવનંતપુરમ), URSC (બેંગલુરુ), SAC (અમદાવાદ).
રોકેટ પ્રક્ષેપણ વાહનો – SLV-3, ASLV, PSLV અને ભારતીય વર્કહોર્સ રોકેટની સિદ્ધિઓ
SLV-3 (૧૯૮૦ રોહિણી - ડૉ. એપીજે અબ્દુલ કલામ પ્રોજેક્ટ ડાયરેક્ટર), PSLV ની ૪ અવસ્થાઓ (ઘન-પ્રવાહી-ઘન-પ્રવાહી), PSLV-C37 (૧૦૪ ઉપગ્રહોનો વિશ્વ વિક્રમ).
ભારે પ્રક્ષેપણ વાહનો – GSLV Mk II, LVM3 (બાહુબલી રોકેટ) અને ક્રાયોજેનિક એન્જિન
GSLV માળખું, સ્વદેશી ક્રાયોજેનિક એન્જિન (CE-7.5 અને CE-20 - પ્રવાહી હાઇડ્રોજન -253°C અને પ્રવાહી ઓક્સિજન -183°C), LVM3 (ચંદ્રયાન-૩ પ્રક્ષેપક), SSLV (સ્મોલ સેટેલાઇટ).
ચંદ્રયાન શ્રેણી મિશન – ચંદ્રયાન-૧ (પાણીની શોધ), ચંદ્રયાન-૨ અને ચંદ્રયાન-૩ ઐતિહાસિક સફળતા
ચંદ્રયાન-૧ (૨૦૦૮ - MIP, પાણીના અણુઓની શોધ), ચંદ્રયાન-૩ (૧૪ જુલાઈ - ૨૩ ઓગસ્ટ ૨૦૨૩ દક્ષિણ ધ્રુવ પર સોફ્ટ લેન્ડિંગ - શિવ શક્તિ પોઇન્ટ, વિક્રમ લેન્ડર, પ્રજ્ઞાન રોવર).
સૂર્ય અને ગ્રહીય મિશન્સ – આદિત્ય-L1 (લેગ્રેન્જ પોઇન્ટ-1) અને મંગળયાન (MOM)
આદિત્ય-L1 (૨૦૨૩ - સૂર્યના કોરોના અને સોલાર વિન્ડ્સનો અભ્યાસ, L1 હેલો ઓર્બિટ), મંગળયાન (Mars Orbiter Mission ૨૦૧૩ - પ્રથમ પ્રયાસે મંગળની કક્ષામાં પ્રવેશનાર ભારત પ્રથમ દેશ).
માનવ અવકાશ ઉડાન – ગગનયાન (Gaganyaan) મિશન, વ્યોમમિત્ર રોબોટ અને પ્રશિક્ષણ
ગગનયાન મિશન (૩ સભ્યોની ક્રૂને ૪૦૦ કિમી લોઅર અર્થ ઓર્બિટ LEO માં મોકલી સુરક્ષિત પરત લાવવી), માનવ-સમાન રોબોટ 'વ્યોમમિત્ર' (Vyommitra), ક્રૂ એસ્કેપ સિસ્ટમ (TV-D1).
નેવિગેશન અને પૃથ્વી અવલોકન – NavIC (IRNSS), ભુવન પોર્ટલ અને NISAR મિશન
NavIC (ઇન્ડિયન રીજનલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમ - ૭ ઉપગ્રહો, ૧૫૦૦ કિમી પરિઘ), ગગન (GAGAN - એવિએશન નેવિગેશન), ભુવન જીઓ-પોર્ટલ, NISAR (ડ્યુઅલ ફ્રીક્વન્સી રડાર).
અવકાશ વિજ્ઞાન અને ખગોળશાસ્ત્ર – એસ્ટ્રોસેટ (AstroSat), XPoSat અને સ્પેસ સ્ટેશન (BAS)
એસ્ટ્રોસેટ (ભારતની પ્રથમ બહુ-તરંગલંબાઈ સ્પેસ વેધશાળા), XPoSat (એક્સ-રે પોલારિમીટર), ભારતીય અંતરિક્ષ સ્ટેશન (BAS - ૨૦૩૫ લક્ષ્યાંક), ૨૦૪૦ સુધીમાં ચંદ્ર પર માનવી મોકલવાનો સંકલ્પ.
ભારતીય પરમાણુ કાર્યક્રમ – ડૉ. હોમી ભાભા અને ૩-તબક્કાનું પરમાણુ ઊર્જા મોડેલ
ડૉ. હોમી ભાભાનું વિઝન, ૩-તબક્કાનું મોડેલ: ૧. દબાણયુક્ત ભારે પાણી રિએક્ટર (PHWR - કુદરતી યુરેનિયમ), ૨. ફાસ્ટ બ્રીડર રિએક્ટર (FBR - પ્લુટોનિયમ), ૩. થોરિયમ આધારિત એડવાન્સ રિએક્ટર.
પરમાણુ મથકો અને રિએક્ટર્સ – કાકરાપાર (ગુજરાત), કુડનકુલમ, કલ્પક્કમ (PFBR) અને તારાપુર
તારાપુર (પ્રથમ પરમાણુ મથક ૧૯૬૯), કાકરાપાર KAPS-3 (૭૦૦ MWe સ્વદેશી PHWR), કુડનકુલમ (VVER રશિયન ટેક), કલ્પક્કમ પ્રોટોટાઇપ ફાસ્ટ બ્રીડર (PFBR ૫૦૦ MWe), ભારે પાણી બોર્ડ (HWB).
પરમાણુ વિસ્ફોટ અને આંતરરાષ્ટ્રીય કરારો – પોખરણ-૧ (૧૯૭૪), પોખરણ-૨ (૧૯૯૮) અને NSG
પોખરણ-૧ (૧૮ મે ૧૯૭૪ - સ્માઇલિંગ બુદ્ધા, ઇન્દિરા ગાંધી); પોખરણ-૨ (૧૧-૧૩ મે ૧૯૯૮ - ઓપરેશન શક્તિ, વાજપેયી - રાષ્ટ્રીય ટેકનોલોજી દિવસ); નો ફર્સ્ટ યુઝ (NFU) નીતિ, IAEA.
પરમાણુ સંલયન અને સંશોધન – ITER પ્રોજેક્ટ (ફ્રાન્સ), ટોકામેક (આદિત્ય અને SST-1 પ્લાઝમા)
પરમાણુ વિખંડન (Fission) વિરુદ્ધ સંલયન (Fusion), ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર પ્લાઝમા રિસર્ચ (IPR ભાટ/ગાંધીનગર), આદિત્ય ટોકામેક અને SST-1, આંતરરાષ્ટ્રીય થર્મોન્યુક્લિયર રિએક્ટર (ITER ફ્રાન્સ).
DRDO અને ભારતીય સંરક્ષણ ટેકનોલોજી – સ્થાપના (૧૯૫૮), સંશોધન પ્રયોગશાળાઓ અને મિશન
DRDO (સ્થાપના ૧૯૫૮, મોટો: 'બલસ્ય મૂલં વિજ્ઞાનમ્'), મુખ્ય પ્રયોગશાળાઓ: DRDL, R&DE, ADE, IGMDP પ્રોગ્રામ (૧૯૮૩ ડૉ. એપીજે અબ્દુલ કલામ - મિસાઇલ મેન).
PATNA મિસાઇલ શ્રેણી – પૃથ્વી, અગ્નિ (Agni-V ICBM MIRV), ત્રિશૂલ, નાગ અને આકાશ
પૃથ્વી (સપાટી-થી-સપાટી ટૂંકી દૂરી), અગ્નિ શ્રેણી (અગ્નિ-૫ ૫૦૦૦+ કિમી ICBM, MIRV મિશન દિવ્યાસ્ત્ર), આકાશ (સપાટી-થી-હવા એર ડિફેન્સ), નાગ (હેલિના / ધ્રુવાસ્ત્ર એન્ટી-ટેન્ક), ત્રિશૂલ.
સુપરસોનિક અને હાઇપરસોનિક મિસાઇલ્સ – બ્રહ્મોસ (BrahMos ભારત-રશિયા) અને HSTDV
બ્રહ્મોસ (બ્રહ્મપુત્રા + મોસ્કોવા નદી - સુપરસોનિક ક્રૂઝ મિસાઇલ, ૨.૮ મેક સ્પીડ, રેમજેટ એન્જિન), નિર્ભય (સબસબસોનિક), હાઇપરસોનિક ટેકનોલોજી ડેમોન્સ્ટ્રેટર (HSTDV - સ્ક્રેમજેટ).
એર ડિફેન્સ અને બેલિસ્ટિક મિસાઇલ શીલ્ડ – S-400 સુદર્શન, આકાશ-NG અને BMD ફેઝ-૧/૨
S-400 ટ્રાયમ્ફ (રશિયા પાસેથી ખરીદેલ એર ડિફેન્સ - ૪૦૦ કિમી રેન્જ), ભારતીય BMD કાર્યક્રમ (પૃથ્વી એર ડિફેન્સ PAD - એક્સો-એટમોસ્ફેરિક, અશ્વિન AAD - એન્ડો-એટમોસ્ફેરિક), સમર (SAMAR).
સ્વદેશી લડાકુ વિમાનો અને હેલિકોપ્ટર્સ – LCA તેજસ, AMCA અને LCH પ્રચંડ
LCA તેજસ (HAL દ્વારા નિર્મિત સિંગલ એન્જિન હળવું ફાઇટર), AMCA (એડવાન્સ્ડ મીડિયમ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ - ૫મી પેઢીનું સ્ટીલ્થ), LCH પ્રચંડ (લાઇટ કોમ્બેટ હેલિકોપ્ટર), ALH ધ્રુવ.
નૌકાદળ ટેકનોલોજી – વિમાનવાહક જહાજ INS વિક્રાંત, INS વિક્રમાદિત્ય અને સ્ટીલ્થ ફ્રિગેટ્સ
INS વિક્રાંત (ભારતનું પ્રથમ સ્વદેશી એરક્રાફ્ટ કેરિયર IAC-1 કોચીન શિપયાર્ડ), INS વિક્રમાદિત્ય, પ્રોજેક્ટ 15B ડિસ્ટ્રોયર (INS વિશાખાપટ્ટનમ, મોરમુંગાવ, સુરત), પ્રોજેક્ટ 17A ફ્રિગેટ્સ.
સબમરીન ટેકનોલોજી – પરમાણુ સબમરીન INS અરિહંત (ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ) અને કલવરી ક્લાસ
INS અરિહંત (ભારતનું પ્રથમ ન્યુક્લિયર સબમરીન SSBN - પરમાણુ ટ્રાયડ પૂર્ણ), પ્રોજેક્ટ 75 કલવરી ક્લાસ (સ્કોર્પિન ડીઝલ-ઇલેક્ટ્રિક સબમરીન - વાગીર, વાગશીર), AIP સિસ્ટમ.
માનવરહિત વાહનો (Drones/UAVs) – તપસ (TAPAS BH-201), ઘાતક, ડ્રોન નિયમો અને એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ
તપસ (રૂસ્તમ-૨ MALE UAV), ઘાતક સ્ટીલ્થ ડ્રોન, પ્રીડેટર (MQ-9B સી ગાર્ડિયન અમેરિકા સોદો), DRDO D-4 એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ, ડ્રોન નિયમો ૨૦૨૧ (ગ્રીન-યલો-રેડ ઝોન નકશો).
Answer Key & Guide
How to Solve & UnlockWhat You Get in MCQ Series:
- Complete syllabus question papers with clean layout.
- Zero answer hints for authentic offline exam practice.
- Unique serial paper code stamped on every paper.
Answer Key & Guide
How to Solve & UnlockWhat You Get in MCQ Series:
- Complete syllabus question papers with clean layout.
- Zero answer hints for authentic offline exam practice.
- Unique serial paper code stamped on every paper.
Frequently Asked Questions (FAQ)
Official guidance for Science & Technology (વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી) MCQ Practice Series